Бұл блог беті, сатылым жүргізілмейді. Қоспаларды қабылдамас бұрын дәрігерге немесе фармацевтке кеңес алыңыз

Тамақтану

Fosfor Nedir? Kemik Sağlığı, Besin Kaynakları ve Fazlalığının Riskleri

Fosfor Nedir? Kemik Sağlığı, Besin Kaynakları ve Fazlalığının Riskleri

Бұл мақала әзірге тек түрік тілінде қолжетімді.

Fosfor, kalsiyumdan sonra vücuttaki en bol mineraldir. Vücuttaki fosforun yaklaşık %85’i kemik ve dişlerde bulunur. Geri kalanı hücrelerde, DNA ve enerji molekülü ATP gibi hayati yapılarda yer alır.

Görevleri

  • Kemik ve diş yapısı (kalsiyumla birlikte)
  • Hücrelerin enerji molekülü ATP’nin yapı taşı
  • DNA ve RNA yapımı
  • Hücre zarının yapısı
  • Asit-baz dengesinin korunması
  • Böbrek ve kas işlevi
  • B vitaminlerinin aktivasyonu

Günlük ihtiyaç

Yetişkinler için günlük yaklaşık 700 mg önerilir. Bu miktar normal beslenmede kolaylıkla alınır. Eksikliği nadir görülür.

Besin kaynakları

Besin Not
Süt, yoğurt, peynir Hem fosfor hem kalsiyum
Et, tavuk, balık Yüksek, kolay emilir
Yumurta İyi kaynak
Baklagiller, kuruyemiş, tohumlar Bitkisel kaynaklarda fitat bağlı olduğu için emilimi daha düşük (%40–50)
Tam tahıllar Fitat içerir

Eksiklik (hipofosfatemi)

Nadirdir. Alkol bağımlılığı, uzun süreli yetersiz beslenme, diyabetik ketoasidoz, ağır yanıklar, bazı ilaçlar ve D vitamini eksikliği ile görülebilir. Belirtiler: kas güçsüzlüğü, kemik ağrısı, iştahsızlık, kırılgan kemikler, kafa karışıklığı.

Fazlalığı: Katkı maddelerindeki fosfor

Hazır gıdalarda (kola ve gazlı içecekler, işlenmiş et, hazır peynir, fırın ürünleri, fast food) fosfat katkı maddeleri bulunur. Bu katkı fosforu doğal fosfordan çok daha iyi emilir (%90’a kadar). Sağlıklı insanlarda sorun yaratmaz ancak:

  • Yüksek alım, kalsiyum-fosfor dengesini bozarak kemik sağlığını etkileyebilir
  • Gazlı içeceklerin aşırı tüketimi kemik sağlığı için olumsuz olabilir

Kemik sağlığı için kemik erimesi yazımıza bakabilirsiniz.

Böbrek hastaları

Böbrek yetmezliği olanlarda fosfor atılamaz ve kanda birikir. Bu, kemikleri zayıflatır ve damarlarda kireçlenmeye yol açar. Bu hastalar diyetisyen ve nefrolog önerisiyle fosfor kısıtlaması yapmalıdır. Hazır gıdalardan ve kolalardan kaçınmalıdır. Fosfor bağlayıcı ilaçlar hekim tarafından yazılır. Fosfor ya da fosfor içeren takviyeleri kendi başınıza kullanmayın.

Takviye gerekli mi?

Çoğu kişide hayır. Fosfor takviyesi, yalnızca hekim tarafından tespit edilen eksikliklerde kullanılır. Diğer mineraller için mineraller rehberimize bakabilirsiniz.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Takviyeler ilaç değildir. Kullanmadan önce hekiminize veya eczacınıza danışın.

İlgili yazılar

Acil durumda ilaca ulaşmak için nöbetçi eczaneler sayfasından ilinizi seçebilirsiniz.

Сайттағы ақпарат жалпы танысу үшін берілген және дәрігер кеңесін алмастырмайды. Тағамдық қоспалар дәрілік зат емес және ауруларды алдын алу немесе емдеу үшін арналмаған.

4 тілде

Түрік, орыс, өзбек, қазақ тілдері

Өзекті ақпарат

Үнемі жаңартылады

Қарапайым тілмен

Барлығына түсінікті

Тегін

Барлық ақпарат тегін